Wethouders terug van vakantie, met 508 onbeantwoorde vragen van raadsleden

De wethouders van ONS.Vlaardingen, VV2000/Leefbaar, VVD en 50PLUS zijn niet de hele zomer op vakantie geweest. Deze maandag is het ‘zomerreces’ afgelopen en komt het college van burgemeester en wethouders weer wekelijks op dinsdag bij elkaar. Naast de plannen die ze zelf willen uitvoeren houden de raadsleden het college ook druk bezig.

In de maanden juli en augustus hebben partijen uit de Vlaardingse gemeenteraad 47 sets vragen gesteld. In omliggende gemeenten ligt dit getal een stuk lager. Maassluis (6), Midden-Delfland (0), Schiedam (10), Delft (14), Lansingerland (6), Gouda (19), Capelle aan den IJssel (12), Krimpen aan den IJssel (8), Ridderkerk (5), Barendrecht (11), Nissewaard (12) en Voorne aan Zee (8) liggen ver onder de helft van het aantal van Vlaardingen.

Van de 47 sets vragen waren er al zeven vóór het reces door het college beantwoord. Toch lagen er maandagochtend nog 508 onbeantwoorde vragen op het bureau van het college. De vragen gaan over van alles en nog wat: de afgelasting van Parkzicht Outdoor, de eikenprocessierups, een overleden egel na snoeiwerkzaamheden aan de Sneeuwbalstraat, inbraak bij de brandweer, droogte, inklimmers, de verkoop van het Campanile Hotel en vele andere onderwerpen.

Voor de show

John Bijl is directeur van het Periklesinstituut, een instituut dat raadsleden begeleidt en zich bezig houdt met de lokale democratie. Volgens hem gebruiken raadsleden hun instrumenten, zoals moties en vragen, op drie manieren. “Bestuurlijk: dan wil je ook echt iets veranderen, agenderend: dan wil je het er vooral even over hebben en de derde noem ik showmoties of showvragen: je wil laten zien dat de rest gek is en jij zaken heel belangrijk vindt.”

Bijl wijst naar de ‘bolletjesterreur’ in de Tweede Kamer. “Dan worden moties alleen ingediend om een foto van de stemuitslag op social media te delen.” Bijl heeft het vermoeden dat veel van de Vlaardingse vragen een beetje voor de show zijn. “Ik ben geneigd te denken dat het niet per se bestuurlijke vragen zijn. Ik kan me best voorstellen dat je wil weten hoe het zit. Je hoeft dan niet meteen vragen te stellen, je kan het ook zelf toetsen aan beleid.”

“Soms gaat het niet meer over besturen, maar vooral om elkaar in de weg te zitten”, vervolgt Bijl. Hij denkt niet dat de raadsleden het college met hun vragen in de weg zit met het maken van beleid. “Maar toch kost elke vraag ambtelijke capaciteit. Elke vragenset kost tussen de drie- en zesduizend euro om te beantwoorden.”

De Vlaardingse wethouders bij hun installatie in juni | Foto: Twee

Uitnodigend college

Iedere partij in de Vlaardingse raad heeft vragen gesteld in juli en augustus. Sommigen maar één set, anderen een stuk meer. Ron Boers van HEEL DE STAD heeft zestien sets vragen gesteld en loopt, zoals vaker, aan kop van het vragenklassement. Eén van die sets, over de sanering van de Broekpolder, bedraagt maar liefst tachtig vragen. Boers ziet geen problemen in de vele vragen die aan het college worden gesteld. “Wie maar blijft weigeren om te communiceren, kan heel veel vragen verwachten”, laat hij aan Twee weten.

Neill Voorburg van GroenLinks/PvdA, die vier sets vragen hebben gesteld, kan zich hier enigszins in vinden. “De houding van het college kan best uitnodigend werken. We zitten eigenlijk al sinds de verkiezingen in maart te wachten op duidelijkheid. Daarom hebben we ook vragen gesteld over de onder toezichtstelling wat betreft asielopvang. We varen op een ijsberg af, maar ze geven gas bij.”

Andere raadsleden zeggen wel te vinden dat er misschien wat teveel vragen worden gesteld. “Het aantal van 508 openstaande vragen is fors en verdient aandacht”, aldus Ben Trooster van Beter voor Vlaardingen. “In mijn beleving worden er in Vlaardingen altijd veel vragen gesteld vergeleken met andere gemeenten”, is de indruk van Corné Venema van het CDA. “De raad moet kritisch zijn, maar ook zorgvuldig omgaan met de capaciteit van de ambtelijke organisatie”, vindt Ruben van de Zande van de VVD.

Volgens Willem de Man van de SP is het een trekje van rechts. “Reces is komkommertijd. Als je in het reces vragen gaat stellen dan komen ze in het nieuws. Vaak gaan ze over onderwerpen waar de raad niet over gaat: kappersoorlog, azc of de overname van het Campanile Hotel. Het is voor deze rechtse partijen een manier om elkaar de loef af te steken en aan de Vlaardingers laten zien wie rechtser is dan de ander.”

‘Politiek aantrekkelijker’

Thijs Pince van der Aa, raadslid van de grootste partij ONS.Vlaardingen, ziet een link met het nieuwe college. “De politieke emoties liepen na de coalitievorming nog behoorlijk hoog op en dat uitte zich op verschillende manieren. Sommige raadsleden schreven hun frustratie van zich af op Facebook, anderen dienden veel schriftelijke vragen in en sommigen deden allebei.” Zelf stelde de partij zeven sets vragen aan het college waar twee van hun wethouders in zitten, gedeeld tweede in het klassement.

Beter voor Vlaardingen is de andere partij met zeven sets vragen. “Vragen moeten relevant, gericht en proportioneel zijn. Wij stellen geen vragen om het vragen”, aldus raadslid Ben Trooster van Beter voor Vlaardingen. Pince van der Aa vindt dat er teveel vragen worden gesteld. “De gemeenteraad heeft immers een goed gevulde gereedschapskist. Ik heb soms het idee dat raadsleden dat onvoldoende weten. Of ze kiezen bewust voor schriftelijke vragen omdat een ‘wij tegen het college’-verhaal politiek aantrekkelijker is.”

Dat laatste ziet John Bijl van het Periklesinstituut ook. “Voor de duidelijkheid: ik vind het recht van een raadslid om vragen te stellen topprioriteit. Maar zoals de oom van Spider-Man zei: ‘With great power comes great responsibility’. Gebruik de schriftelijke vragen zuinig. Er zijn vaak ook andere manieren die effectiever zijn. En als je het bijbehorende beleid niet goed vindt moet je juist in debat of een voorstel indienen.”

Net begonnen

Bijl heeft ook op een manier medelijden met het college. “Die zijn eigenlijk nog niet eens echt aan hun bestuursperiode begonnen. Zij zijn dus voor een deel aan het reageren vanuit het beleid wat het vorige college heeft bedacht.” Van de 47 vragensets die in juli en augustus zijn gesteld zijn er dus zeven beantwoord voor het zomerreces. Op dinsdag 25 augustus zijn er nog eens acht beantwoord door het college. Nog 32 sets vragen zijn er over.

Bijl roept de raadsleden op om vaker te kijken naar de andere instrumenten die in hun gereedschapskist te vinden is. “Je kan altijd een waterpomptang gebruiken, maar als er een spijker los zit moet je misschien ander gereedschap gebruiken.”