Wethouder wil WOT’s verbeteren zonder extra geld: ‘We moeten efficiënter werken’

Een wijkondersteuningsteam, vaak afgekort als WOT, is een lokaal, laagdrempelig team van professionele hulpverleners dat inwoners helpt bij allerlei vragen en problemen in het dagelijks leven. Vragen kunnen gaan over bijvoorbeeld geldzaken, schulden, opvoeden en opgroeien, wonen, (huiselijk) geweld, eenzaamheid, psychische problemen of meedoen in de maatschappij. De gemeente wil deze teams nu gaan verbeteren, dat blijkt uit een strategisch beleidsplan.

In de nieuwe opzet moeten de WOT's zichtbaarder en beter vindbaar worden in de wijken. Ook moet de organisatorische scheiding tussen jeugdhulp en ondersteuning voor volwassenen verdwijnen. Het uitgangspunt wordt: één gezin, één plan en één regisseur. Daarnaast wil de gemeente de samenwerking met onder meer scholen en huisartsen versterken en hulpverleners meer ruimte geven om zelfstandig beslissingen te nemen.

Volgens Bouts is de verandering nodig omdat de huidige manier van organiseren niet meer voldoende aansluit bij wat inwoners nodig hebben, zo vertelde hij in het programma Twee in Gesprek. "De mensen willen meer grip, willen op één gezin focussen. We zien dat deze stap naar een nieuwe versie van het WOT, van 0 tot 100 in plaats van de knip tussen jongeren en volwassenen, beter aansluit bij de huidige situatie", aldus Bouts.

Meer tijd door AI en minder regels

Een van de ambities is dat hulpverleners meer tijd overhouden voor inwoners. Dat moet onder meer gebeuren door administratieve processen te vereenvoudigen en de inzet van kunstmatige intelligentie (AI). Bouts benadrukt dat AI niet bedoeld is om het persoonlijke contact over te nemen, maar als hulpmiddel voor medewerkers. “Om de wat eenvoudigere vragen er administratief doorheen te kunnen krijgen, zodat er gewoon meer tijd is."

Ook wil de gemeente kritisch kijken naar de bestaande regels en werkprocessen. Zijn alle administratieve handelingen nog nodig en kunnen bepaalde processen efficiënter? Daarnaast moeten medewerkers meer professioneel mandaat krijgen, zodat zij sneller beslissingen kunnen nemen.

Hoe de gemeente ervoor gaat zorgen dat deze extra handelingsruimte in de praktijk ook daadwerkelijk wordt benut, is nog niet concreet uitgewerkt. De precieze afspraken over verantwoordelijkheden en bevoegdheden moeten onderdeel worden van de verdere uitwerking.

Dave Bouts in een aflevering van Twee in Gesprek over de verandering van de wijkondersteuningteams | Foto: Twee

Minder wachttijd

Een andere belangrijke ambitie is het terugdringen van de wachttijden en doorlooptijden. Dat moet volgens Bouts vooral lukken door meer in te zetten op preventie. Als problemen eerder worden gesignaleerd en binnen het WOT kunnen worden opgelost, hoeven inwoners minder vaak te worden doorverwezen naar specialistische hulp. Daardoor kunnen de wachtrijen voor bijvoorbeeld jeugdzorg afnemen.

"Op het moment dat we meer op preventie kunnen inzetten, kunnen we juist ook die specialistische hulp bieden voor de mensen die het op dat moment echt nodig hebben", zegt de wethouder.

Maar zonder extra geld?

Tegelijkertijd moet de verandering grotendeels binnen het bestaande budget plaatsvinden. Dat staat ook als uitgangspunt in het beleidsplan. Bouts sluit extra uitgaven echter niet uit. Als incidentele investeringen nodig zijn om de WOT's beter te laten functioneren, wil het college die meenemen in de uitvoeringsprogramma's.

Een voorbeeld daarvan is een nieuw cliëntvolgsysteem. Daarmee moeten hulpverleners beter zicht krijgen op de ondersteuning die inwoners en gezinnen ontvangen. Bouts zegt hiervoor geld te willen reserveren. Ook het gebruik van AI en het aanpassen van werkprocessen moeten bijdragen aan een efficiëntere werkwijze.

Een WOT in Schiedam-Oost | Foto: Twee

Uitwerking volgt in 2027

Hoe de verschillende ambities precies worden vertaald naar de dagelijkse praktijk, moet nog blijken. Het beleidsplan dat deze maand aan de gemeenteraad wordt voorgelegd, beschrijft vooral de kaders en doelstellingen. In het eerste kwartaal van 2027 wil Bouts met een uitvoeringsprogramma naar de raad komen. Daarin moet staan hoe de veranderingen daadwerkelijk worden doorgevoerd.

Een aantal verbeteringen wordt volgens de wethouder nu al binnen de bestaande budgetten opgepakt. Voor grotere nieuwe ontwikkelingen, zoals het cliëntvolgsysteem, moet de verdere uitwerking worden afgewacht.